Bauman: różnorodność jest ponętna.

Prof. Zygmunt Bauman podkreślił, że Europa coraz bardziej się diasporyzuje i proces ten będzie się pogłębiać. Najbardziej jest on widoczny w Londynie, gdzie obok siebie żyje 70 różnych diaspor etnicznych, religijnych, językowych i kulturowych. W krok za diasporyzacją idzie lęk przed obcym, nieznanym. - Lęku jest pełno dookoła nas, ustawicznie nas zaskakuje – mówi profesor. Jego zdaniem gdybyśmy tylko mogli, odizolowalibyśmy się od obcych, budując szczelną granicę, mur. - Szkopuł polega na tym, że izolacja i tym samym lęk i bojaźń, mają właściwości samopogłębiania się. Im mniej się stykam z obcym, tym bardziej się go boję, tym bardziej tajemniczy mi się wydaje – tłumaczy socjolog. Bauman uważa, że jedynym lekarstwem na przezwyciężenie strachu przed obcością jest "wdanie się w rozmowę na równych prawach", nawiązanie dialogu otwartego, "bez z góry powziętych decyzji".

Autor "Kultury w płynnej nowoczesności" uważa, że właśnie dzięki różnorodności dialog staje się ponętny. - Bo ona nas wzbogaca. Jest takie powiedzenie amerykańskie – jak ja ci dam dolara i ty mi dasz dolara, to każdy z nas będzie miał po jedynym dolarze, a jeżeli ja ci dam myśl, ty mi dasz myśl, to każdy z nas ma dwie myśli. To jest ta różnica pomiędzy wydzielaniem sobie kęsów chleba, a wzajemnym wzbogacaniem się przy pomocy przekazu kulturowego. Każda kultura ma coś, czego inna nie posiada – mówi filozof.

Mimo napływu obcych kultur, zwyczajów, Bauman, nie uważa, że lęk o własną tożsamość jest uzasadniony. Przypomina, że jeszcze 50, 60 lat temu panującym sposobem myślenia o odmiennościach sposobów życia był postulat asymilacji – jeżeli chcesz zamieszkiwać na moim terenie, chcesz się osiedlić, musisz być jednym z nas, to znaczy – pozbyć się swojej tożsamości, odrębności, złożyć ją w ofierze. - Dziś tożsamość jest coraz bardziej przekazywana jednostce do wytworzenia i do pilnowania, właściwie całe nasze jednostkowe życie jest ciągłym procesem reidentyfikacji, w związku z tym, że wszystko dookoła się zmienia, że żadne reguły nie są raz na zawsze ustalone, że przychodzą nowe mody, szanse – tłumaczy profesor.

Rozmowa odbyła się kilka godzin przed wykładem, którym prof. Bauman zaingurował Europejski Kongres Kultury we Wrocławiu.

polskieradio.pl